Terditli davada ret vekalet ücreti: Yargıtay kararları ve hesaplama

Terditli davada ret vekalet ücreti konusundaki kısa cevap şudur: Asli talep reddedilip ferî (ikinci) talep kabul edildiğinde, reddedilen asli talep için davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmez. Yargıtay’ın yerleşik görüşüne göre terditli davada iki ayrı dava değil, tek dava vardır ve ferî talebin kabulüyle dava kısmen değil, tamamen kabul edilmiş sayılır.

Uygulamada ilk derece mahkemelerinin bu kuralı gözden kaçırdığı, reddedilen tapu iptali ve tescil talebi için davalı lehine nispi vekalet ücretine hükmettiği sık görülmektedir. Bu yazıda HMK m. 111’deki terditli dava kavramı, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin dayanağı, Yargıtay dairelerinin kararları, ferî talebin kısmen kabulü, birden fazla davalı, ıslahla eklenen talepler, harç ve hatalı hükmün düzeltilmesi yolları ele alınmaktadır.

Terditli davada ret vekalet ücreti doğar mı?

Ferî talep tamamen kabul edilmişse doğmaz. Yargıtay 1., 2., 3., 6., 7., 8., 11. ve 13. Hukuk Daireleri, asli talebin reddine rağmen ferî talep kabul edildiğinde davanın kabulle sonuçlandığını kabul etmektedir. Bu durumda harç, vekalet ücreti ve diğer yargılama giderleri yalnızca kabul edilen ikinci talebe göre belirlenir; davalıya ayrıca ücret verilmez.

Kural, terditli davanın yapısından doğar. Davacı aynı davalıya karşı birden fazla talebini sıraya koymuştur: önce asli talebin, o olmazsa ferî talebin kabulünü istemektedir. Mahkemenin asli talebi reddetmesi, ferî talebin incelenmesinin ön koşuludur. Asli talebin reddi bu nedenle bağımsız bir yenilgi değil, ikinci talebe geçişin kanuni aşamasıdır.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi bu durumu şöyle özetlemiştir: “Bu dava türünde iddia edilen taleplerin biri veya birkaçının reddedilmiş olması tüm kademeli talepler reddedilmedikçe karşı taraf lehine avukatlık ücreti takdirini gerektirmez.” (E. 2024/3653, K. 2025/3938, T. 19.11.2025). Aynı ilke Dairenin E. 2021/5570, K. 2022/4606 sayılı kararında da yer almaktadır.

Kuralın istisnaları da vardır. Ferî talep kısmen reddedilirse, iki talep de reddedilirse, dava birden fazla davalıya karşı açılmış ve bunlardan biri yönünden tamamen reddedilmişse ya da talepler gerçekte terditli değilse davalı lehine vekalet ücreti gündeme gelebilir. Bu istisnalar aşağıda ayrı başlıklar altında incelenmiştir.

Terditli dava nedir? HMK m. 111 ve şartları

Terditli dava, davacının aynı davalıya karşı birden fazla talebini aralarında aslilik-ferîlik ilişkisi kurarak aynı dava dilekçesinde ileri sürdüğü davadır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 111 bu davayı düzenler. Talepler arasında hukuki veya ekonomik bağlantı bulunmalıdır. Mahkeme asli talebi esastan reddetmedikçe ferî talebi inceleyemez.

Uygulamada “kademeli dava” ya da “kademeli talep” ifadeleri de aynı anlamda kullanılır. Terdit kelimesi tereddüt, iki şey arasında kalma anlamına gelir; ancak terditli davada davacı kararsız değildir. Neyi öncelikle istediğini açıkça belirtmiş, birinci isteği olmazsa ikinci isteğe razı olduğunu baştan bildirmiştir.

HMK m. 111’in ikinci fıkrası, terditli davanın en önemli usul kuralını koyar: “Mahkeme, davacının asli talebinin esastan reddine karar vermedikçe, fer’î talebini inceleyemez ve hükme bağlayamaz.” Vekalet ücreti tartışmasının merkezinde de bu kural vardır. Asli talebin reddi, kanunun öngördüğü sıranın işlemesidir.

Aslilik-ferîlik ilişkisi

Asli talep, davacının öncelikle elde etmek istediği sonuçtur. Ferî talep ise asli talep yerinde görülmezse karara bağlanmasını istediği ikinci sonuçtur. Dava dilekçesinde bu ilişki çoğunlukla “… olmadığı takdirde …” ya da “… kabul görmezse …” kalıplarıyla kurulur. Birden fazla ferî talep de sıralanabilir; bu durumda her biri bir öncekinin reddine bağlıdır.

Sıra davacıya aittir. HMK m. 26’daki taleple bağlılık ilkesi gereği mahkeme, davacının talep sonuçlarıyla bağlıdır ve ondan başka bir şeye karar veremez. Bu nedenle hâkim, örneğin bedel talebini daha kolay ispatlanır bulduğu için asli talebi atlayarak doğrudan ferî talebe geçemez.

Hukuki veya ekonomik bağlantı

Talepler birbirine tamamen yabancı olmamalıdır. Aynı sözleşmeden, aynı satıştan ya da aynı taşınmazdan doğan talepler bu şartı kolayca karşılar. Tapu iptali ve tescil talebiyle, bu talep olmazsa ödenen satış bedelinin iadesi talebi arasında hem hukuki hem ekonomik bağlantı vardır. Bağlantı yoksa terditli dava değil, ayrı davaların birlikte açılması gündeme gelir.

Aynı davalı ve aynı dava dilekçesi

Kanun “aynı davalıya karşı” ifadesini kullanır. Uygulamada ise tapu iptali talebinin taşınmazın son kayıt malikine, bedel talebinin ise satıcıya ya da yükleniciye yöneltildiği davalar sık görülür. Bu tür davalarda davalılar arasında talepler farklı dağılır ve vekalet ücreti hesabı da buna göre değişir. Bu durum aşağıda ayrıca incelenmiştir.

Uygulamada sık görülen terditli talepler

Terditli davaya en çok taşınmaz uyuşmazlıklarında rastlanır. Başlıca örnekler şunlardır:

• Tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde taşınmazın değeri kadar tazminat ya da bedel iadesi
• Muris muvazaası nedeniyle tapu iptali, olmadığı takdirde tenkis
• Harici satışa dayanan tescil, olmadığı takdirde ödenen bedelin iadesi
• Kat karşılığı inşaat sözleşmesinden doğan tescil, olmadığı takdirde dairenin rayiç değeri
• Mal kaçırmaya karşı muvazaa nedeniyle iptal, olmadığı takdirde tasarrufun iptali
• Katılma alacağı veya katkı payı uyuşmazlıklarında tescil, olmadığı takdirde alacak

Muris muvazaası davalarında asli ve ferî talep ilişkisi, muris muvazaası ve mirastan mal kaçırma konulu yazıda ayrıntılı olarak anlatılmıştır. Muvazaa iddiası ispatlanamazsa ferî talep olarak tenkise geçilmesi ise muris muvazaası reddedilirse tenkis davası başlıklı yazıda incelenmiştir.

Görevli mahkeme, derdestlik ve zamanaşımı

Talepler aynı dava dilekçesinde ileri sürüldüğü için hepsinin aynı mahkemenin görevine girmesi gerekir. Uygulamada asli ve ferî talebin farklı yargı kollarına ya da farklı görevli mahkemelere ait olduğu durumlarda terditli dava açılamayacağı kabul edilmektedir. Tahkikat iki talep için birlikte yürütülür; bu da terditli davanın usul ekonomisi bakımından sağladığı temel yararıdır.

Dava açıldığında yalnızca asli talep değil, ferî talep de mahkeme önüne getirilmiş olur. Doktrinde bu nedenle her iki talebin de derdest hâle geldiği ve dava açılmasının zamanaşımını iki talep bakımından da etkilediği kabul edilmektedir. Ferî talep ayrıca açılacak bir davaya bırakılsaydı, asli talebin reddine kadar geçen sürede zamanaşımı riski doğabilirdi.

Terditli dava ile seçimlik dava ve dava yığılması farkı

Terditli davada talepler sıralıdır ve yalnızca biri hakkında hüküm kurulur. Seçimlik davada davacı, borçlunun seçebileceği edimlerden birini ister. Objektif dava birleşmesinde (dava yığılması) ise talepler birbirinden bağımsızdır ve her biri hakkında ayrı hüküm kurulur. Vekalet ücreti açısından belirleyici fark, reddedilen talebin bağımsız bir dava sayılıp sayılmamasıdır.

Farkı somutlaştırmak için aynı taşınmaz üzerinden üç ayrı dilekçe düşünülebilir. Birinci dilekçede davacı “tapunun adıma tescilini, olmazsa bedelin iadesini” ister; bu terditli davadır. İkinci dilekçede “tapunun adıma tescilini ve ayrıca ecrimisil ödenmesini” ister; bu iki bağımsız talebin birlikte ileri sürülmesidir. Üçüncü dilekçede borçlunun seçimine bırakılmış bir edimi ister; bu seçimlik davadır.

Tablodaki son satırlar uygulamada en çok tartışılan noktadır. Davalı vekili, talepler arasında terdit ilişkisi kurulmadığını, aslında birden fazla bağımsız talep bulunduğunu ileri sürerek her biri için ayrı vekalet ücreti isteyebilir. Bu iddianın kabul edilip edilmeyeceği, dava dilekçesinin ve varsa ıslah dilekçesinin nasıl yazıldığına bağlıdır.

Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin hukuki dayanağı

Vekalet ücreti bir yargılama gideridir. HMK m. 323/1-ğ, vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunacak vekalet ücretini yargılama giderleri arasında sayar. HMK m. 326/1’e göre yargılama giderleri aleyhine hüküm verilen taraftan alınır. HMK m. 330 ise vekalet ücretinin taraf lehine hükmedileceğini öngörür.

Terditli davada sorulması gereken soru, “aleyhine hüküm verilen taraf” kavramının nasıl anlaşılacağıdır. Asli talebi reddedilen davacı, bu talep bakımından kaybetmiş gibi görünse de ferî talebi kabul edildiğinde dava sonunda haklı çıkan taraftır. Yargıtay, hükmün tamamına bakarak davacıyı aleyhine hüküm verilen taraf saymamaktadır.

HMK m. 326/2’ye göre davada iki taraftan her biri kısmen haklı çıkarsa yargılama giderleri haklılık oranına göre paylaştırılır. Terditli davada asli talebin reddi bu fıkranın uygulanmasını gerektirmez; çünkü Yargıtay’a göre ferî talebin tamamen kabulü kısmi haklılık değil, tam haklılıktır. Bu nokta aşağıda ret-kabul oranı başlığında ayrıca incelenmiştir.

1136 sayılı Avukatlık Kanunu m. 164’ün son fıkrası, dava sonunda tarifeye dayanılarak karşı tarafa yüklenecek vekalet ücretinin avukata ait olduğunu belirtir. Aynı Kanun’un m. 168’inin son fıkrasına göre ücretin takdirinde hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan tarife esas alınır.

Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi, terditli davaya özgü bir hüküm içermez. Tarifenin genel hükümlerindeki ilkeler, örneğin birden fazla davalı aleyhine açılan davanın reddinde ret sebebi ortak olan davalılar vekili lehine tek ücrete hükmedilmesi, terditli davada da kıyasen dikkate alınır. Tarife her yıl yenilendiğinden madde numaraları ve tutarlar karar tarihindeki metinden kontrol edilmelidir.

Tek dava ilkesi: Yargıtay neden ret vekalet ücreti vermiyor?

Yargıtay’ın gerekçesi, terditli davada iki ayrı dava değil tek dava bulunmasıdır. Tek davada tek hüküm, tek harç ve tek vekalet ücreti olur. Ferî talep kabul edildiğinde dava davacı lehine sonuçlanmış sayıldığından, reddedilen asli talep için davalıya ret vekalet ücreti verilmesi aynı davada davacının hem kazanmış hem kaybetmiş sayılması anlamına gelir.

Bu ilke farklı dairelerin kararlarında küçük ifade farklarıyla tekrar edilmektedir. Aşağıda dairelerin yaklaşımı, kararlarda geçen birebir ifadelerle özetlenmiştir.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi

Daire, E. 2023/1793, K. 2024/1775, T. 04.03.2024 sayılı kararında terditli davada iki ayrı dava değil tek dava bulunduğunu, ilk talebin reddine bağlı olarak ikinci talep kabul edildiğinde davanın kısmen değil tamamen kabul edilmiş sayılacağını belirtmiştir. Kararda “kabul kapsamına alınmayan pay yönünden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinde bir isabetsizlik yoktur.” denilerek bölge adliye mahkemesi kararı onanmıştır.

Aynı Daire, E. 2021/97, K. 2022/381, T. 18.01.2022 sayılı kararında reddedilen tapu iptali ve tescil talebi nedeniyle davalılar lehine hükmedilen 3.400 TL vekalet ücretini hükümden çıkararak kararı düzelterek onamıştır.

Yargıtay 2. ve 3. Hukuk Daireleri

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E. 2021/9915, K. 2021/10158, T. 28.12.2021 sayılı kararında davanın terditli olarak açıldığını, kademeli talep kabul edildiğinden yalnızca davacı yararına maktu vekalet ücreti takdiri gerektiğini belirtmiş ve davalı yararına hükmolunan vekalet ücreti yönünden hükmü bozmuştur. Daire, E. 2023/10193, K. 2024/2307, T. 02.04.2024 sayılı kararında da aynı yöndeki bölge adliye mahkemesi kararını onamıştır.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E. 2020/5525, K. 2021/2392, T. 08.03.2021 sayılı kararında “İkinci talep hakkında verilen karara göre harç, vekalet ücreti ve diğer yargılama giderleri hakkında hüküm kurulur.” ilkesini vurgulamış ve davalı lehine hükmedilen 2.880,00 TL vekalet ücretini bozma nedeni saymıştır. E. 2023/304, K. 2023/1538, T. 22.05.2023 sayılı kararda da davacılar aleyhine avukatlık ücretine hükmedilmesinin olanaksız olduğu belirtilmiştir.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi

Daire, reddedilen birinci kademedeki tapu iptali ve tescil talebi nedeniyle davalılar yararına vekalet ücreti verilmesini hukuka aykırı bulmuş, ilgili bentleri hükümden çıkararak kararları düzelterek onamıştır (E. 2024/3653, K. 2025/3938, T. 19.11.2025; E. 2021/5570, K. 2022/4606, T. 06.10.2022). E. 2022/356, K. 2023/352, T. 31.01.2023 sayılı kararda da aynı ilke tekrarlanmıştır.

Yargıtay 7. Hukuk Dairesi

Daire, E. 2025/4588, K. 2026/3422, T. 23.06.2026 sayılı kararında “terditli davalarda terditli taleplerden birinin kabul edilmesi halinde davanın kabulle sonuçlandığı kabul edilerek reddedilen kademeli talep için davacı taraf aleyhine vekalet ücretine hükmedilmez.” ilkesini açıkça ifade etmiştir. E. 2022/2016, K. 2022/4200, T. 09.06.2022 sayılı kararda ise davalıya verilen 9.534,24 TL vekalet ücreti hükümden çıkarılmıştır.

Dairenin E. 2022/3649, K. 2023/4884, T. 18.10.2023 sayılı kararında, kademeli bedel talebi kabul edildiğinde reddedilen tapu iptali ve tescil için davalı lehine vekalet ücreti verilemeyeceğine dair bölge adliye mahkemesi gerekçesi onanmıştır.

Yargıtay 8. ve 11. Hukuk Daireleri

Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, E. 2018/12122, K. 2018/20052, T. 12.12.2018 sayılı kararında “iki ayrı dava için iki ayrı harç ve yargılama giderlerine hükmedilemez” ilkesini vurgulamış, davalı lehine vekalet ücretine ilişkin kendi önceki düzeltme ilamını karar düzeltme yoluyla kaldırmıştır. Kararın dikkat çeken yanı, Dairenin kendi hatasını maddi hata olarak nitelendirmesidir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2024/2110, K. 2025/2323, T. 10.04.2025 sayılı kararında “reddedilen ilk talep için davalılar lehine vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmayıp bozmayı gerektirir.” demiş ve vekalet ücreti bendini çıkararak hükmü düzelterek onamıştır. E. 2021/7718, K. 2022/9285, T. 21.12.2022 sayılı kararında da aynı tespit yer almaktadır.

Yargıtay 13. Hukuk Dairesi ve bölge adliye mahkemeleri

Yargıtay 13. Hukuk Dairesi, E. 2016/28903, K. 2018/9790, T. 18.10.2018 sayılı kararında “davacının dava dilekçesindeki ikinci talebinden reddedilen kısım bulunmamaktadır.” tespitini yapmış ve aleyhe vekalet ücreti bendini çıkarmıştır. Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi de E. 2021/1001, K. 2021/1089, T. 20.10.2021 sayılı kararında davalı vekilinin bu yöndeki istinaf başvurusunu yerinde görmemiştir.

Sonuca göre vekalet ücreti: dört ihtimal

Terditli davada dört temel sonuç vardır: asli talebin kabulü, asli talebin reddiyle ferî talebin tamamen kabulü, ferî talebin kısmen kabulü ve iki talebin de reddi. İlk ikisinde davalı lehine ücret doğmaz. Üçüncüsünde ferî talepte reddedilen kısım için, dördüncüsünde davanın tamamı reddedildiği için davalı lehine tek ücrete hükmedilir.

Asli talep kabul edilirse

Asli talep kabul edildiğinde mahkeme ferî talebi incelemez ve ferî talep hakkında ayrıca ret kararı vermez. Asli talebin kabulü, ferî talebin reddi anlamına gelmez; ferî talep yalnızca koşulu gerçekleşmediği için incelenmemiş olur. Bu nedenle ferî talep yönünden de davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmez. Davacı lehine tek ücret, kabul edilen asli talebe göre belirlenir.

Asli talep reddedilip ferî talep tamamen kabul edilirse

Yukarıda aktarılan kararların tamamı bu ihtimale ilişkindir. Dava kabulle sonuçlanmış sayılır, davalı lehine vekalet ücreti verilmez ve davacı lehine ücret kabul edilen ferî talebe göre hesaplanır. Davacı aleyhine harç ve yargılama giderine hükmedilmesi de aynı gerekçeyle hatalıdır.

Ferî talep kısmen kabul edilirse

Ferî talebin bir kısmı reddedilmişse, reddedilen bu kısım için davalı lehine vekalet ücreti doğabilir. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, E. 2012/10185, K. 2013/5232, T. 09.04.2013 sayılı kararında bu ayrımı şöyle yapmıştır: “Ancak davacının talebinin kısmen kabul kısmen reddine karar verilmesi halinde reddedilen miktar bakımından davalı lehine vekalet ücreti takdir edilmesi mümkündür.”

Burada dikkat edilmesi gereken nokta, ret ücretinin asli talebin değeri üzerinden değil, ferî talepte reddedilen kısım üzerinden hesaplanmasıdır. Aynı Daire, E. 2013/13039, K. 2013/15892, T. 05.11.2013 sayılı kararında ise terditli alacak isteğinin tümüyle kabul edildiği durumda tapu iptali ve tescil talebinin reddinin vekalet ücreti gerektirmeyeceğini belirtmiştir.

İki talep de reddedilirse

Asli ve ferî talebin ikisi de reddedildiğinde dava tamamen reddedilmiş olur ve davalı lehine vekalet ücretine hükmedilir. Tek dava ilkesi bu ihtimalde de geçerlidir: davalıya her talep için ayrı ücret değil, tek ücret verilir. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi’nin 2013 tarihli kararında belirtildiği gibi “Terditli açılan davalar için ayrı ayrı vekalet ücreti takdiri mümkün değildir.”

Bu tek ücretin hangi talebin değeri üzerinden hesaplanacağı konusunda incelenen kararlarda açık bir ölçüt bulunmamaktadır. Uygulamada daha yüksek değerli talebin esas alındığı görüşü ileri sürülmektedir; ancak bu konuda yerleşik bir Yargıtay içtihadı tespit edilememiştir. Dosyanın özelliğine göre farklı sonuçlara varılabileceği gözetilmelidir.

Ret-kabul oranıyla ret vekalet ücreti hesaplanabilir mi?

Hesaplanamaz. Yargıtay 7. Hukuk Dairesi’nin onadığı bölge adliye mahkemesi kararında, dava tek dava olduğu için kabul edilen tutar ile reddedilen ilk talep arasındaki oran üzerinden ret vekalet ücreti hesabı yapılamayacağı açıkça belirtilmiştir (E. 2022/5683, K. 2023/5906, T. 04.12.2023). HMK m. 326/2’deki paylaştırma kuralı bu durumda uygulanmaz.

Bu yöntemin neden sorunlu olduğu bir örnekle görülebilir. Davacı, değeri 4.000.000 TL olan bir dairenin tapusunun adına tescilini, olmazsa ödediği 1.000.000 TL’nin iadesini istemiş olsun. Mahkeme tescil talebini reddedip bedelin iadesine karar verirse, oransal bir hesapla davacının dörtte üç oranında haksız çıktığı sonucuna varılabilir. Bu sonuç, davacının zaten tek bir sonucu elde edebileceği terditli davanın yapısıyla bağdaşmaz.

Davacı, iki talebin birlikte kabulünü hiçbir zaman istemediği için toplam talep 5.000.000 TL değil, sıralı iki taleptir. Ferî talep tamamen kabul edildiğinde davacının dava açarken öngördüğü sonuçlardan biri gerçekleşmiştir. Yargıtay’ın oransal hesabı reddetmesinin temelinde bu düşünce yatmaktadır.

Kabul edilen terditli talep üzerinden vekalet ücreti nasıl hesaplanır?

Davacı lehine vekalet ücreti, kabul edilen talebin niteliğine göre hesaplanır. Talep para veya para ile değerlendirilebiliyorsa Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin nispi ücret hükümleri, değerlendirilemiyorsa maktu ücret hükümleri uygulanır. Ücretin takdirinde, Avukatlık Kanunu m. 168 gereğince hüküm tarihinde yürürlükte olan tarife esas alınır.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi, E. 2023/1793, K. 2024/1775, T. 04.03.2024 sayılı kararında, kabul edilen terditli talep bakımından davacı lehine vekalet ücretinin taşınmazların keşfen belirlenen dava tarihindeki toplam değerinden davacının miras payına isabet eden miktar üzerinden nispi olarak hesaplanmasını isabetli bulmuştur.

Bu yaklaşım şu örnekle açıklanabilir: Keşifte taşınmazların dava tarihindeki toplam değeri 2.400.000 TL olarak belirlenmiş, davacının miras payı dörtte bir ise davacı lehine nispi vekalet ücreti 600.000 TL’lik değer üzerinden tarifenin üçüncü kısmına göre hesaplanır. Davalı lehine ayrıca bir ret ücreti hesaplanmaz.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin E. 2021/9915 sayılı kararında ise kabul edilen kademeli talep yönünden davacı yararına maktu vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiği belirtilmiştir. Hangi ücret türünün uygulanacağı, kabul edilen talebin para ile değerlendirilip değerlendirilemediğine bağlıdır. Ücretin dosyanın kendi değerlerine göre hesaplanması gerekir; kendi durumunuzu değerlendirmek isterseniz iletişime geçebilirsiniz.

Birden fazla davalıda ret vekalet ücreti: son malik ve hasım olmayan davalı

Birden fazla davalının bulunduğu terditli davalarda ret vekalet ücreti, her davalı yönünden ayrı değerlendirilir. Dava kendisi yönünden tamamen reddedilen son kayıt maliki lehine ücrete hükmedilir. Buna karşılık ferî talep yönünden hasım olmayan bir davalı lehine, bu talebin kısmen reddine dayanılarak vekalet ücreti verilmez.

Tipik örnek şudur: Davacı, yükleniciden ya da satıcıdan aldığı daireyi sonradan satın alan üçüncü kişiye karşı tapu iptali ve tescil, satıcıya karşı ise bu talep olmazsa bedel iadesi istemiştir. Tescil talebi reddedilip bedel talebi satıcıya karşı kabul edilirse, son kayıt maliki yönünden dava tamamen reddedilmiş olur. Bu davalı için tek dava ilkesi koruma sağlamaz; çünkü ona karşı ferî bir talep yoktur.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi, E. 2022/7759, K. 2023/7359, T. 12.12.2023 ve E. 2025/4025, K. 2025/3952, T. 24.09.2025 sayılı kararlarında bu durumda son kayıt maliki lehine vekalet ücretinin, taşınmazın “dava tarihindeki keşfen belirlenen ve harcı tamamlanan değeri üzerinden nispi” olarak hesaplanması gerektiğini belirtmiştir. İkinci dosyada bu yöntemle hesaplanan 35.594,72 TL vekalet ücretine ilişkin karar onanmıştır.

Yargıtay 15. Hukuk Dairesi ise E. 2020/1332, K. 2021/2208, T. 25.05.2021 sayılı kararında, ikincil talep yönünden davada hasım olmayan davalı lehine 21.730,00 TL nispi vekalet ücretine hükmedilmesini doğru bulmamış ve hükmü davacı yararına bozmuştur. Yükleniciden daire alan kişinin açabileceği davalar yükleniciden daire alanın tapu iptal ve tescil davası başlıklı yazıda ayrıca ele alınmıştır.

Islahla eklenen talep terditli değilse ret vekalet ücreti doğar

Ret vekalet ücretinin doğmaması için taleplerin gerçekten terditli olması gerekir. Dava sırasında ıslahla eklenen yeni bir talep asli talebe sıra ilişkisiyle bağlanmamışsa, ortada bağımsız talepler vardır. Bu durumda reddedilen her talep için davalı lehine ayrı vekalet ücretine hükmedilir; tek dava ilkesi uygulanmaz.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E. 2022/11194, K. 2023/43, T. 09.01.2023 sayılı kararında, okul kaydının durdurulması için hâkimin müdahalesi talebiyle açılan davaya ıslahla kişisel ilişki talebi eklendiğini tespit etmiştir. Daire “Davacı vekilinin talebi terditli değildir.” diyerek reddedilen hâkimin müdahalesi talebi için de davalı yararına ayrıca vekalet ücreti hükmedilmesi gerektiğine karar vermiştir.

Bu karar, terditli dava kurallarının yalnızca usulüne uygun kurulmuş terdit ilişkisinde işlediğini gösterir. Islah dilekçesinde yeni talebin hangi talebe bağlı olduğu, asli talebin reddi hâlinde mi istendiği açıkça yazılmalıdır. HMK m. 176’ya göre aynı davada ıslah yalnızca bir kez yapılabildiğinden bu hatanın sonradan düzeltilmesi de çoğu zaman mümkün olmaz. Islahta tanınan kesin süre ve bedel artırımı ıslahta bir haftalık kesin süre ve bedel artırımı konulu yazıda incelenmiştir.

Harç, gider avansı ve diğer yargılama giderleri

Tek dava ilkesi yalnızca vekalet ücretini değil, harcı ve diğer yargılama giderlerini de kapsar. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi’nin E. 2018/12122 sayılı kararında belirtildiği gibi ferî talep kabul edildiğinde iki ayrı dava için iki ayrı harç ve yargılama giderine hükmedilemez; bu giderler ikinci talep hakkında verilen karara göre belirlenir.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E. 2023/304, K. 2023/1538 sayılı kararında davacının bir kısım talebinin reddedilmiş sayılarak davacılar aleyhine avukatlık ücretine ve yargılama giderine hükmedilmesini olanaksız bulmuştur. Bu nedenle hüküm fıkrasında davacı aleyhine keşif, bilirkişi ya da tebligat gideri yüklenmişse bu bent de denetlenmelidir.

Dava açılırken alınacak harcın hangi talebin değerine göre hesaplanacağı ise tartışmalıdır. Doktrinde asli talebin değerinin, iki talebin toplam değerinin ya da daha yüksek değerli talebin esas alınması gerektiğini savunan farklı görüşler bulunmaktadır. Bu konuda net bir cevap yoktur; mahkemeler harcı çoğunlukla dava dilekçesindeki değer üzerinden alır ve dava sonunda eksik harcın tamamlanmasına ya da fazlasının iadesine karar verir.

Gider avansı da dava açılırken HMK m. 120’ye göre yatırılır. Avansın yetersiz kalması hâlinde mahkeme eksikliğin tamamlanması için iki haftalık kesin süre verir. Asli talep reddedilip ferî talep için yeni bir keşif veya bilirkişi incelemesi gerekirse ek avans istenmesi olağandır.

Karşı oy ve tartışmalı noktalar

Temel kural konusunda Yargıtay daireleri arasında ayrılık görülmemektedir. Tartışma, kuralın sınırlarında yoğunlaşır: ferî talebin kısmen kabulünde ret ücretinin hesabı, iki talebin reddinde esas alınacak değer, birden fazla davalının durumu ve yargılama giderlerinin haklılık derecesine göre paylaştırılıp paylaştırılamayacağı. Bu noktalarda kararlar dosyanın özelliğine göre farklılaşabilmektedir.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi’nin E. 2023/3769, K. 2024/800, T. 03.04.2024 sayılı kararında çoğunluk yerel mahkeme kararını onamış, bir üye karşı oy yazmıştır. Karşı oyda “reddedilen terditli birinci talep nedeniyle davacı aleyhine vekalet ücreti ve harca hükmedilmeyecektir.” denilmiş, tek dava bulunması nedeniyle yargılama giderlerinin davacının “sonuç haklılık derecesine bakılarak” belirlenmesi gerektiği savunulmuştur.

Doktrinde de bazı yazarlar, asli talebin reddi ve ferî talebin kabulü hâlinde asli talebe özgü masrafların davacıda, ferî talebe özgü masrafların davalıda bırakılması gerektiğini ileri sürmektedir. Bu görüş, incelenen Yargıtay kararlarının çoğunluğuyla örtüşmemektedir. Yargıtay, vekalet ücreti ve harç bakımından tek dava ilkesini kesin biçimde uygulamaktadır.

Bir başka tartışmalı nokta, eski tarihli kararlardaki hesaplama yöntemidir. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi’nin 2013 tarihli kararında reddedilen hayat sigortası isteği için dava dilekçesinde harcı yatırılan 500 TL değer üzerinden davalı lehine ücret takdir edilmesi gerektiği belirtilmiştir. Bu karar, ferî talebin kısmen reddine ilişkin özel bir durumu yansıtır ve genel kural olarak okunmamalıdır.

Hatalı ret vekalet ücretine karşı istinaf ve temyiz

Ferî talep kabul edildiği hâlde davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmişse karara karşı istinaf veya temyiz yoluna gidilir. Yeniden yargılama gerekmediğinden bölge adliye mahkemesi HMK m. 353/1-b-2 uyarınca düzelterek yeniden esas hakkında karar verebilir; Yargıtay da HMK m. 370/2 uyarınca hükmü düzelterek onayabilir.

İncelenen kararların büyük bölümünde Yargıtay, davalı lehine vekalet ücretine ilişkin bendi hükümden çıkarmış ve kararı “düzeltilerek onama” ile sonuçlandırmıştır. Yargıtay 7. Hukuk Dairesi’nin E. 2022/2016 sayılı kararında “DEĞİŞTİRİLMİŞ ve DÜZELTİLMİŞ bu şekliyle ONANMASINA” karar verilmesi bu uygulamanın örneğidir. Bazı kararlarda ise hüküm vekalet ücreti yönünden bozulmuştur.

Kanun yoluna başvurmadan önce dikkat edilmesi gereken bir başka durum, ferî talep hakkında hiç karar verilmemesidir. Asli talep reddedildiği hâlde ferî talep karara bağlanmamışsa, HMK m. 305/A’ya göre nihai kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde hükmün tamamlanması, yani ek karar verilmesi istenebilir. HMK m. 297/2 de hükümde taleplerden her biri hakkında verilen kararın açıkça gösterilmesini zorunlu tutar.

Vekalet ücreti yalnızca avukatın değil, iş sahibinin de menfaatini ilgilendirir; çünkü hatalı ücret davacının cebinden çıkar. Avukatlık Kanunu m. 164’e göre karşı tarafa yüklenen ücret avukata ait olsa da ücret uyuşmazlıklarında görevli mahkeme ve disiplin sorumluluğu avukatlık ücretinde görevli mahkeme ve disiplin konulu yazıda incelenmiştir. Kanun yolu süreleri kısa ve kesindir; sürelerin kaçırılması hak kaybına yol açar, somut durumunuz için bir avukata danışmanız gerekir.

Dava dilekçesinde terditli talep nasıl kurulmalı?

Vekalet ücreti riskini azaltmanın en etkili yolu, terdit ilişkisini dilekçede açıkça kurmaktır. Talepler sıra numarasıyla yazılmalı, ferî talebin asli talebin reddi hâlinde istendiği belirtilmeli ve her talebin değeri ayrı gösterilmelidir. Belirsiz kalan dilekçe, davalı vekiline taleplerin bağımsız olduğunu ileri sürme imkânı verir.

HMK m. 119/1-ğ, dava dilekçesinde açık bir talep sonucunun bulunmasını şart koşar. Terditli davada talep sonucu örneğin şöyle yazılabilir: “1) Dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline; 2) Bu talep kabul görmediği takdirde, ödenen satış bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ederiz.”

Dilekçede dikkat edilmesi gereken başlıca noktalar şunlardır:

• “Ve” bağlacı yerine “olmadığı takdirde” veya “kabul görmediği takdirde” kalıbı kullanılmalıdır.
• Asli ve ferî talebin değerleri ayrı ayrı yazılmalıdır.
• Ferî talep farklı bir davalıya yöneltiliyorsa bu açıkça belirtilmelidir.
• Islahla talep eklenecekse yeni talebin terditli olup olmadığı ıslah dilekçesinde yazılmalıdır.
• Asli talep usulden reddedilirse ferî talebin incelenmesinin istenip istenmediği konusunda beyanda bulunulmalıdır.

Mal kaçırma iddiasına dayanan bir terditli dava dilekçesinin tam metni, boşanmadan sonra mal kaçırma sebebiyle terditli dava dilekçesi örneği başlıklı yazıda yer almaktadır. Örnek dilekçede muvazaa nedeniyle iptal talebi asli, tasarrufun iptali talebi ferî olarak kurulmuştur.

Terditli davada ret vekalet ücreti hakkında değerlendirme

Terditli davada ret vekalet ücreti, ferî talep tamamen kabul edildiğinde doğmaz; Yargıtay bu kuralı tek dava ilkesine dayandırmakta ve hatalı ücret bentlerini düzelterek onama yoluyla hükümden çıkarmaktadır. Ferî talebin kısmen reddi, iki talebin birlikte reddi, hasım olmayan ya da tamamen kazanan davalı ve terditli olmayan taleplerde ise ücret gündeme gelebilir.

Uygulamada en sık hata, asli talebin reddinin hüküm fıkrasında ayrı bir ret kararı gibi yazılması ve buna bağlı olarak davalı lehine nispi ücrete hükmedilmesidir. Bu hata yeniden yargılama gerektirmeden kanun yolunda düzeltilebilir; ancak bunun için karara süresinde itiraz edilmesi şarttır. Dilekçe aşamasında terdit ilişkisinin açıkça kurulması da sonraki tartışmaları büyük ölçüde önler.

Ferî talebin kısmen kabulü, birden fazla davalı ve ıslahla değişen talepler gibi durumlarda hesap dosyanın kendi verilerine göre yapılır. Kararınızdaki vekalet ücreti bendinin değerlendirilmesini isterseniz iletişime geçebilirsiniz.

50 soruda terditli davada ret vekalet ücreti

Uygulamada terditli davada ret vekalet ücreti konusunda en sık karşılaşılan sorular ve bunlara ilişkin cevaplar aşağıda yer almaktadır. Sorular terditli davanın tanımı, vekalet ücretinin doğup doğmadığı, hesaplama, birden fazla davalı, ıslah, harç ve kanun yolları başlıkları altında toplanmıştır; cevaplarda ilgili kanun maddesi veya Yargıtay kararı gösterilmiştir.

1. Terditli dava nedir?
Davacının aynı davalıya karşı birden fazla talebini sıraya koyarak aynı dilekçede ileri sürdüğü davadır. HMK m. 111’e göre talepler arasında aslilik-ferîlik ilişkisi ve hukuki veya ekonomik bağlantı bulunmalıdır.

2. Terditli davada asli talep reddedilirse davalıya vekalet ücreti verilir mi?
Ferî talep tamamen kabul edilmişse verilmez. Yargıtay 1. HD, E. 2023/1793, K. 2024/1775 sayılı kararında terditli davada tek dava bulunduğunu ve ikinci talebin kabulüyle davanın tamamen kabul edilmiş sayılacağını belirtmiştir.

3. Terditli davada ret vekalet ücreti neden doğmaz?
Çünkü terditli davada iki ayrı dava değil, tek dava vardır. Ferî talebin kabulüyle dava davacı lehine sonuçlanır ve HMK m. 326/1 anlamında aleyhine hüküm verilen taraf davacı değildir.

4. Asli talebin reddi kısmi ret sayılır mı?
Hayır, sayılmaz. Yargıtay 2. HD, E. 2021/9915, K. 2021/10158 sayılı kararında kademeli talep kabul edildiğinde yalnızca davacı yararına vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiğini belirtmiştir.

5. Mahkeme reddedilen tapu iptali talebi için davalıya vekalet ücreti verdi, ne yapabilirim?
Kararı istinaf veya temyiz yoluyla denetletebilirsiniz. Yargıtay bu tür ücret bentlerini HMK m. 370/2 uyarınca hükümden çıkarıp kararı düzelterek onamaktadır.

6. Terditli davada vekalet ücreti hangi talebe göre hesaplanır?
Kabul edilen talebe göre hesaplanır. Yargıtay 3. HD, E. 2020/5525, K. 2021/2392 sayılı kararında ikinci talep hakkında verilen karara göre harç, vekalet ücreti ve diğer yargılama giderleri hakkında hüküm kurulacağını belirtmiştir.

7. Ferî talep kısmen kabul edilirse davalıya vekalet ücreti verilir mi?
Ferî talepte reddedilen kısım için verilebilir. Yargıtay 8. HD, E. 2012/10185, K. 2013/5232 sayılı kararında kısmen kabul kısmen ret hâlinde reddedilen miktar bakımından davalı lehine ücret takdir edilebileceğini belirtmiştir.

8. Asli ve ferî talebin ikisi de reddedilirse kaç vekalet ücreti verilir?
Davalı lehine tek vekalet ücreti verilir. Yargıtay 8. HD’nin 2013 tarihli kararına göre terditli açılan davalar için ayrı ayrı vekalet ücreti takdiri mümkün değildir.

9. Asli talep kabul edilirse ferî talep için davalıya ücret verilir mi?
Hayır, verilmez. HMK m. 111/2’ye göre ferî talep yalnızca asli talep esastan reddedilirse incelenir; asli talebin kabulü ferî talebin reddi anlamına gelmez.

10. Ret ve kabul oranına göre vekalet ücreti paylaştırılabilir mi?
Hayır, paylaştırılamaz. Yargıtay 7. HD’nin onadığı kararda (E. 2022/5683, K. 2023/5906) tek dava bulunduğu için ret-kabul oranına dayanılarak ücret hesaplanamayacağı belirtilmiştir.

11. HMK m. 326/2 terditli davada uygulanır mı?
Ferî talep tamamen kabul edildiğinde uygulanmaz. Yargıtay bu durumu kısmi haklılık değil tam haklılık olarak değerlendirmekte ve giderleri haklılık oranına göre paylaştırmamaktadır.

12. Terditli davada davacı aleyhine harç ve yargılama gideri yüklenebilir mi?
Ferî talep kabul edilmişse yüklenemez. Yargıtay 3. HD, E. 2023/304, K. 2023/1538 sayılı kararında davacılar aleyhine avukatlık ücretine ve yargılama giderine hükmedilmesini olanaksız bulmuştur.

13. Terditli davada iki ayrı harç alınır mı?
Hayır, alınmaz. Yargıtay 8. HD, E. 2018/12122, K. 2018/20052 sayılı kararında ikinci talep kabul edildiğinde iki ayrı dava için iki ayrı harç ve yargılama giderine hükmedilemeyeceğini belirtmiştir.

14. Kademeli talep ile terditli talep aynı şey midir?
Evet, aynı anlamda kullanılır. Yargıtay kararlarında “terditli (kademeli)” ifadesi sık geçer ve her iki kavram da HMK m. 111’deki davayı anlatır.

15. Terditli davada son kayıt malikine vekalet ücreti verilir mi?
Dava kendisi yönünden tamamen reddedilmişse verilir. Yargıtay 1. HD, E. 2022/7759, K. 2023/7359 sayılı kararında son kayıt maliki lehine taşınmazın keşfen belirlenen değeri üzerinden nispi ücret hesaplanması gerektiğini belirtmiştir.

16. Son malik lehine vekalet ücreti hangi değer üzerinden hesaplanır?
Taşınmazın dava tarihindeki keşfen belirlenen ve harcı tamamlanan değeri üzerinden nispi olarak hesaplanır. Yargıtay 1. HD, E. 2025/4025, K. 2025/3952 sayılı kararında bu yöntemle hesaplanan 35.594,72 TL ücret onanmıştır.

17. Ferî talep yönünden hasım olmayan davalıya vekalet ücreti verilir mi?
Hayır, verilmez. Yargıtay 15. HD, E. 2020/1332, K. 2021/2208 sayılı kararında ikincil talep yönünden hasım olmayan davalı lehine 21.730,00 TL nispi ücret verilmesini doğru bulmamıştır.

18. Islahla eklenen talep terditli sayılır mı?
Ancak ıslah dilekçesinde terdit ilişkisi kurulmuşsa sayılır. Yargıtay 2. HD, E. 2022/11194, K. 2023/43 sayılı kararında ıslahla eklenen kişisel ilişki talebini terditli saymamıştır.

19. Talepler terditli değilse vekalet ücreti nasıl belirlenir?
Reddedilen her talep için davalı lehine ayrı ücrete hükmedilir. Yargıtay 2. HD, E. 2022/11194 sayılı kararında reddedilen hâkimin müdahalesi talebi için de ayrıca ücret verilmesi gerektiğini belirtmiştir.

20. Davacı lehine vekalet ücreti nispi mi maktu mu olur?
Kabul edilen talep para ile değerlendirilebiliyorsa nispi, değerlendirilemiyorsa maktu olur. Yargıtay 2. HD, E. 2021/9915 sayılı kararında davacı yararına maktu ücret takdir edilmesi gerektiğini belirtmiştir.

21. Miras payı oranında açılan terditli davada ücret nasıl hesaplanır?
Taşınmazın keşfen belirlenen toplam değerinden davacının payına düşen miktar üzerinden hesaplanır. Yargıtay 1. HD, E. 2023/1793, K. 2024/1775 sayılı kararında bu yöntemi isabetli bulmuştur.

22. Hangi tarihteki tarife uygulanır?
Hüküm tarihinde yürürlükte olan tarife uygulanır. Avukatlık Kanunu m. 168’in son fıkrasına göre hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihteki tarife esas alınır.

23. Karşı tarafa yüklenen vekalet ücreti kime aittir?
Avukata aittir. Avukatlık Kanunu m. 164’ün son fıkrasına göre bu ücret iş sahibinin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haczedilemez.

24. Vekalet ücreti yargılama gideri midir?
Evet, yargılama gideridir. HMK m. 323/1-ğ, vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunacak vekalet ücretini yargılama giderleri arasında sayar.

25. Terditli davanın şartları nelerdir?
Aynı davalı, birden fazla talep, aynı dava dilekçesi, aslilik-ferîlik ilişkisi ve hukuki veya ekonomik bağlantıdır. Bu şartlar HMK m. 111/1’de düzenlenmiştir.

26. Mahkeme asli talebi incelemeden ferî talebe geçebilir mi?
Hayır, geçemez. HMK m. 111/2’ye göre mahkeme asli talebin esastan reddine karar vermedikçe ferî talebi inceleyemez ve hükme bağlayamaz.

27. Hâkim talepler arasındaki sırayı değiştirebilir mi?
Hayır, değiştiremez. HMK m. 26’daki taleple bağlılık ilkesi gereği hâkim davacının talep sonuçlarıyla bağlıdır ve sırayı davacı belirler.

28. Asli talep usulden reddedilirse ne olur?
HMK m. 111/2 esastan ret arar; bu nedenle usulden retde ferî talebe kendiliğinden geçilmesi tartışmalıdır. Uygulamada davacının ferî talebin incelenmesini isteyip istemediğinin sorulması önerilmektedir.

29. Ferî talep hakkında hiç karar verilmezse ne yapılır?
Hükmün tamamlanması istenebilir. HMK m. 305/A’ya göre nihai kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde hakkında karar verilmeyen hususlar için ek karar talep edilebilir.

30. Hatalı vekalet ücreti için dosya yeniden yargılanır mı?
Çoğu durumda yeniden yargılanmaz. Yargıtay HMK m. 370/2 uyarınca, bölge adliye mahkemesi de HMK m. 353/1-b-2 uyarınca kararı düzelterek sonuçlandırabilir.

31. Düzeltilerek onama ne demektir?
Hükmün esasının doğru bulunup yalnızca hatalı bendin değiştirilerek onanmasıdır. HMK m. 370/2, yeniden yargılama gerekmeyen kanun uygulama hatalarında bu yolu öngörür.

32. Yargıtay 6. Hukuk Dairesi terditli davada ne diyor?
Tüm kademeli talepler reddedilmedikçe karşı taraf lehine avukatlık ücreti takdir edilmeyeceğini söylüyor. Bu ilke E. 2024/3653, K. 2025/3938 ve E. 2021/5570, K. 2022/4606 sayılı kararlarda yer almaktadır.

33. Yargıtay 7. Hukuk Dairesi’nin güncel kararı nedir?
Daire E. 2025/4588, K. 2026/3422, T. 23.06.2026 sayılı kararında terditli taleplerden biri kabul edilirse davanın kabulle sonuçlandığını ve reddedilen talep için vekalet ücretine hükmedilmeyeceğini belirtmiştir.

34. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi bu konuda ne diyor?
Reddedilen ilk talep için davalılar lehine vekalet ücretine hükmedilmesini bozma nedeni sayıyor. Daire E. 2024/2110, K. 2025/2323 sayılı kararında ücret bendini çıkararak hükmü düzelterek onamıştır.

35. Bu konuda karşı görüş var mı?
Temel kurala karşı bir daire içtihadı tespit edilmemiştir. Yargıtay 6. HD, E. 2023/3769, K. 2024/800 sayılı kararındaki karşı oy, giderlerin haklılık derecesine göre belirlenmesini savunmaktadır.

36. Terditli dava ile seçimlik dava arasındaki fark nedir?
Terditli davada talepler sıralıdır ve davacı sırayı belirler; seçimlik davada ise borçlunun seçebileceği edimlerden biri istenir. Terditli dava HMK m. 111’de düzenlenmiştir.

37. Terditli dava ile dava yığılması arasındaki fark nedir?
Dava yığılmasında talepler bağımsızdır ve reddedilen her talep için davalıya ücret verilir. Terditli davada ise tek dava vardır; ferî talep kabul edilirse davalıya ücret verilmez.

38. Tapu iptali olmazsa bedel istenen dava terditli midir?
Evet, tipik bir terditli davadır. Yargıtay 6. ve 7. HD kararlarında reddedilen tapu iptali ve tescil talebi için davalı lehine ücret bendi hükümden çıkarılmıştır.

39. Muris muvazaası olmazsa tenkis istenebilir mi?
Evet, istenebilir. Tenkis talebi muvazaa iddiasına ferî talep olarak bağlanabilir ve bu durumda HMK m. 111’deki terditli dava kuralları uygulanır.

40. Terditli davada harç hangi değer üzerinden alınır?
Bu konuda net bir cevap yoktur. Doktrinde asli talebin, toplam değerin veya yüksek değerli talebin esas alınması gerektiği yönünde farklı görüşler vardır; sonuçta harç kabul edilen talebe göre belirlenir.

41. Terditli davada gider avansı nasıl yatırılır?
Dava açılırken HMK m. 120’ye göre yatırılır. Avans yetersiz kalırsa mahkeme eksikliğin tamamlanması için iki haftalık kesin süre verir.

42. Terditli davada kaç kez ıslah yapılabilir?
Bir kez yapılabilir. HMK m. 176/2’ye göre aynı davada taraflar ancak bir kez ıslah yoluna başvurabilir.

43. Ferî talep başka bir davalıya yöneltilebilir mi?
Kanun aynı davalıyı arar; ancak uygulamada tapu iptali son malike, bedel talebi satıcıya yöneltilen davalar görülmektedir. Bu durumda vekalet ücreti her davalı yönünden ayrı değerlendirilir.

44. Birden fazla davalı aleyhine dava reddedilirse kaç ücret verilir?
Ret sebebi ortak olan davalılar lehine tek, ayrı olanlar lehine her ret sebebi için ayrı ücret verilir. Bu ilke Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin genel hükümlerinde yer almaktadır.

45. Bölge adliye mahkemesi de bu kuralı uyguluyor mu?
Evet, uyguluyor. Trabzon BAM 1. HD, E. 2021/1001, K. 2021/1089 sayılı kararında reddedilen asli talep yönünden karşı taraf lehine ücrete hükmedilmesinin mümkün olmadığını belirtmiştir.

46. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi bu konuda ne diyor?
İkinci talep kabul edildiğinde reddedilen kısım bulunmadığını söylüyor. Daire E. 2016/28903, K. 2018/9790 sayılı kararında davacı aleyhine hükmedilen ücret bendinin çıkarılmasına karar vermiştir.

47. Yargıtay kendi hatalı kararını kaldırdı mı?
Evet, kaldırmıştır. Yargıtay 8. HD, E. 2018/12122, K. 2018/20052 sayılı kararında davalı lehine vekalet ücretine ilişkin kendi önceki ilamını maddi hata sayarak karar düzeltme yoluyla kaldırmıştır.

48. Hüküm fıkrasında taleplerin her biri hakkında karar gösterilmeli mi?
Evet, gösterilmelidir. HMK m. 297/2’ye göre hükmün sonuç kısmında taleplerden her biri hakkında verilen hüküm açık ve tereddüt uyandırmayacak şekilde yazılır.

49. Dilekçede terditli talep nasıl yazılır?
Talepler sıra numarasıyla ve “olmadığı takdirde” kalıbıyla yazılır. HMK m. 119/1-ğ dava dilekçesinde açık bir talep sonucunun bulunmasını şart koşar.

50. Terditli davada ret vekalet ücreti istenebilecek durumlar nelerdir?
Ferî talebin kısmen reddi, iki talebin birlikte reddi, dava kendisi yönünden tamamen reddedilen davalı ve terditli olmayan talepler bu durumlardır. Ferî talep tamamen kabul edilmişse HMK m. 111 ve Yargıtay içtihadı gereği ret ücreti istenemez.

Kaynakça

Mevzuat

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 26 (taleple bağlılık), m. 111 (terditli dava), m. 119 (dava dilekçesinin içeriği), m. 120 (harç ve gider avansı), m. 176 (ıslah), m. 297 (hükmün kapsamı), m. 305/A (hükmün tamamlanması), m. 323 (yargılama giderlerinin kapsamı), m. 326 (yargılama giderlerinden sorumluluk), m. 330 (vekalet ücretinin taraf lehine hükmedilmesi), m. 353 (bölge adliye mahkemesinin kararları), m. 370 (onama kararları).

1136 sayılı Avukatlık Kanunu m. 164 (avukatlık ücreti), m. 168 (avukatlık ücret tarifesinin hazırlanması ve uygulanacak tarife).

Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi, genel hükümler (karar tarihinde yürürlükte olan metin).

Yargı kararları

Aşağıdaki kararların tam metnine Yargıtay Karar Arama üzerinden esas ve karar numarasıyla ulaşılabilir.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi, E. 2023/1793, K. 2024/1775, T. 04.03.2024.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi, E. 2021/97, K. 2022/381, T. 18.01.2022.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi, E. 2022/7759, K. 2023/7359, T. 12.12.2023.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi, E. 2025/4025, K. 2025/3952, T. 24.09.2025.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E. 2021/9915, K. 2021/10158, T. 28.12.2021.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E. 2023/10193, K. 2024/2307, T. 02.04.2024.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E. 2022/11194, K. 2023/43, T. 09.01.2023.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E. 2020/5525, K. 2021/2392, T. 08.03.2021.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E. 2023/304, K. 2023/1538, T. 22.05.2023.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, E. 2024/3653, K. 2025/3938, T. 19.11.2025.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, E. 2021/5570, K. 2022/4606, T. 06.10.2022.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, E. 2022/356, K. 2023/352, T. 31.01.2023.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, E. 2023/3769, K. 2024/800, T. 03.04.2024.

Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, E. 2025/4588, K. 2026/3422, T. 23.06.2026.

Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, E. 2022/2016, K. 2022/4200, T. 09.06.2022.

Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, E. 2022/3649, K. 2023/4884, T. 18.10.2023.

Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, E. 2022/5683, K. 2023/5906, T. 04.12.2023.

Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, E. 2012/10185, K. 2013/5232, T. 09.04.2013.

Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, E. 2013/13039, K. 2013/15892, T. 05.11.2013.

Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, E. 2018/12122, K. 2018/20052, T. 12.12.2018.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2024/2110, K. 2025/2323, T. 10.04.2025.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2021/7718, K. 2022/9285, T. 21.12.2022.

Yargıtay 13. Hukuk Dairesi, E. 2016/28903, K. 2018/9790, T. 18.10.2018.

Yargıtay 15. Hukuk Dairesi, E. 2020/1332, K. 2021/2208, T. 25.05.2021.

Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi, E. 2021/1001, K. 2021/1089, T. 20.10.2021.

Doktrin ve akademik kaynaklar

Rüzgaresen, Cumhur: “Terditli Davada Yargılama Harç ve Giderleri”, Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 28, S. 3, 2020, s. 1005-1026.

Ercan Özler, Meltem: Medeni Usul Hukukunda Dava Konusu, 2019.

Medeni usul hukuku eserlerinde terditli dava, objektif dava birleşmesi, seçimlik dava ve yargılama giderleri bölümleri.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır, hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her dosyanın kendine özgü koşulları vardır; karar vermeden önce bir avukata danışılması gerekir.