Devre mülk cayma hakkı nedir?
Devremülk cayma hakkı devremülk sözleşmesini kayıtsız şartsız iptal ettirmek için tüketiciye tanınan bir haktır.
Devre Tatil ve Uzun Süreli Tatil Hizmeti Sözleşmeleri Yönetmeliği bu konuda detaylı düzenlemeler içermektedir. Öyle ki Yönetmeliğin cayma hakkı başlıklı 7.maddesinde konu hakkında hükümler vardır. Maddede tüketicilerin sözleşmelerin kurulmasından itibaren 14 gün içinde gerekçe göstermeksizin cayma hakkına sahip olduğu düzenlenmiştir. Bu durumda tüketici herhangi bir cezai şart ödemez.
Yönetmeliğin 8/2 maddesine göre “Satıcı veya sağlayıcı, Ek-6’da yer alan cayma formunu, sözleşmenin kurulduğu anda yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısıyla tüketiciye vermek zorundadır”. Çoğu defa cayma formu kendisine verilmediği için tüketici bu haktan haberdar olmamaktadır. Yönetmeliğin 10.maddesine göre satıcının belirtilen yükümlülüklere aykırı hareket etmesi halinde 14 günlük cayma süresi işlemez.
Devre tatil Sözleşmesi cayma hakkı nedir?
Cayma hakkı devre tatil sözleşmesini iptal ettirmek için tüketiciye tanınan bir haktır. Devre mülk cayma hakkına ilişkin açıklamalar devre tatil sözleşmesi cayma hakkı bakımından da aynen geçerlidir.
Devremülk / devre tatil cayma süresi hangi andan itibaren işlemeye başlar?
Devre mülk cayma hakkı süresi tüketicinin kendi odasında tatil hakkı kullanmasından itibaren işlemeye başlar. Cayma hakkı süresinin işlemeye başlaması için tüketicinin kendi tatil hakkı döneminde hakkını kullanması şarttır. Diğer deyişle cayma süresinin başlaması için davacının sözleşmeye uygun kullanım yapması gerekir.
Devre mülk cayma hakkının hangi andan itibaren işlemeye başlayacağı Yönetmelikte düzenlenmiştir. İlgili madde 15. maddesinin 3. fıkrasıdır. Maddede ”Kat mülkiyetine konu taşınmazın tüketici adına tescili veya kat irtifakına konu taşınmazın tüketici adına tapu siciline tescil edilmesiyle birlikte taşınmazın zilyetliğinin devri ile teslim veya devir gerçekleşmiş kabul edilir. Taşınmazın kullanıma hazır bir şekilde tüketiciye zilyetliğinin devredilmesi gerekir. Aksi halde, teslim gerçekleşmemiş sayılır.” ifadeleri yer alır.
Yargı kararlarında davacının almış olduğu devremülk hangi ünitede kullanım hakkı tanıyorsa orasının kullandırılması gerektiği belirtilmiştir. Aksi halde cayma süresinin başlamayacağı, sözleşmenin askıda olduğu içtihat edilmiştir. Yargıtay HGK kararları, Yargıtay 3. ve 13.Hukuk Dairesi kararları bu yöndedir.
”4077 sayılı Kanun’a tabi uyuşmazlıklar yönünden devre tatil sözleşmelerinde tüketicinin cayma süresinin başladığının kabul edilebilmesi için tüketicinin sözleşmede kendisine tahsis edilen oda veya bölümü fiilen görmesi ve bu surette gerçek anlamda teslimin sağlandığının bu iddiayı ileri süren tarafından ispatlanması gerekir. Diğer bir anlatımla tecrübe ve muayene koşullu olan bu tip satışlarda cayma hakkının hizmetin ifasından sonra başlayacağı kabul edilmelidir.” (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2018/544 E., 2018/1421 K.)
”Cayma hakkının kullanılabilmesi için davacının sözleşmeye uygun kullanımının bulunması gerekir. O halde, kullanılan tatilin sözleşmeye uygun olup olmadığının araştırılmalıdır. Sözleşmeye uygun kullanım yoksa cayma hakkını kullanma süresinin henüz başlamadığı kabul edilmelidir”. (Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 2013/3908 Esas, 2013/16907 Karar)
”..O halde mahkemece, devre tatil sözleşmesinde davacının tatil dönemi ve tahsis edilen odanın niteliği araştırılmalıdır. Davacının sözleşmeye uygun kullanımının bulunup bulunmadığı tespit edilmelidir. Davacının konaklama belgesinde geçen kullanım dönemi ile kullandığı oda değerlendirilip sonucuna uygun karar verilmelidir”. (Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 2016/26835 Esas, 2019/4100 Karar)
Devre mülk cayma hakkı nasıl kullanılır?
Yönetmeliğin 8. maddesinde devre mülk cayma hakkının ancak noterden ihtar çekilmesi suretiyle kullanılacağı düzenlenmiştir. Mülkiyet hakkı sağlamayan devre tatil sözleşmesinden cayma hakkının kullanılması için şekil şartı öngörülmemiştir. Yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısıyla satıcı veya sağlayıcıya cayma beyanının iletilmesi suretiyle yapılacağı belirtilmiştir.
Devre mülk cayma hakkının kullanılması yönetmelikle noterden ihtar gönderilmesi şartına bağlanmıştır. Bu sebeple Devremülk Tapu İptal Davası veya Yalova Termal Devremülk İptali davalarında çelişkili kararlar verilmektedir.
Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi kararları ile 7.Hukuk Dairesi kararları arasında çelişki vardır. 14.H.D. yönetmelikte noter ihtarı ile cayma hakkı kullanılabilir denmişse de dava açılmasıyla da cayma hakkının kullanılmış sayılacağını kabul edilmiştir. 7.H.D. ise cayma hakkının şekle bağlı olarak noterden çekilecek ihtar ile kullanılabileceğini aksinin mümkün olmadığını kabul etmiştir.
Devremülk sözleşmesi fesih davası açılmadan önce hak kaybı olmaması açısından cayma hakkının noterden çekilen ihtar ile kullanılmasında fayda vardır.
Devre tatil sözleşmesinden cayma hakkı nasıl kullanılır?
Mülkiyet hakkı vermeyen devre tatil sözleşmesi cayma hakkı bakımından herhangi bir sorun yoktur. Devre tatil mağduru iadeli taahhütlü posta, şirkete yazılı dilekçe verme, kargo ile cayma beyanı gönderme, ya da satıcı veya sağlayıcı şirketin KEP adresine tebligat gönderme gibi yollarla sözleşmeden cayma hakkını kullanabilecektir. Öyleyse ispat kolaylığı açısından iadeli taahhütlü posta ya da diğer saydığımız yöntemlerin kullanılması daha isabetli olacaktır.
Ön bilgilendirme formu verilmemişse cayma süresi işler mi?
Uygulamada en sık karşılaştığımız durum, tüketicinin “on dört günlük süre geçti, artık bir şey yapamam” düşüncesiyle hakkını aramaktan vazgeçmesidir. Bu düşünce çoğu dosyada yanlıştır.
Yönetmelik, satıcıya sözleşme kurulmadan önce tüketiciye ön bilgilendirme formu verme yükümlülüğü yüklemiştir. Formda devremülkün nitelikleri, kullanım koşulları, ödeme planı, aidat yükümlülüğü ve cayma hakkına ilişkin bilgiler yer almak zorundadır. Yönetmeliğin eksik bilgilendirmeye ilişkin hükmü uyarınca, bu yükümlülüklere aykırı hareket edilmesi hâlinde tüketici on dört günlük cayma süresiyle bağlı değildir.
Devremülk satışlarının önemli bölümünde ön bilgilendirme formu hiç verilmemekte, verildiği hâllerde de içeriği yönetmeliğin aradığı bilgileri taşımamaktadır. Bu durumda cayma süresi hiç işlemeye başlamaz ve tüketici sözleşmeden yıllar sonra dahi cayabilir.
Bu iddianın ileri sürülmesinde ispat yükü tüketicide değildir. Ön bilgilendirme formunu usulüne uygun olarak verdiğini satıcı ispatlamak zorundadır. Satıcının dosyaya sunduğu matbu formların tüketiciye sözleşmeden önce verildiğini gösteren bir kayıt bulunmaması, bu yükümlülüğün yerine getirilmediği sonucunu doğurur.
Cayma hakkı kullanıldıktan sonra satıcının yükümlülükleri nelerdir?
Cayma bildiriminin satıcıya ulaşmasıyla birlikte sözleşme geçmişe etkili olarak ortadan kalkar. Satıcı, cayma bildiriminin kendisine ulaştığı tarihten itibaren on dört gün içinde tüketiciden tahsil ettiği tüm ödemeleri iade etmekle yükümlüdür.
Tüketiciden cayma sebebiyle herhangi bir masraf, cezai şart veya komisyon talep edilemez. Sözleşmede yer alan “cayma hâlinde ödenen bedeller iade edilmez” veya “cayma hâlinde şu kadar cezai şart ödenir” şeklindeki hükümler haksız şart niteliğindedir ve tüketiciyi bağlamaz.
Tüketiciye senet imzalatılmışsa, cayma ile birlikte senetlerin iadesi de talep edilmelidir. Senetler üçüncü kişiye ciro edilmişse menfi tespit davası gündeme gelir.
Ön ödemeli satışta teslim süresi ve cayma
Ön ödemeli devremülk satışlarında devir ve teslim süresi sözleşme tarihinden itibaren otuz altı ayı geçemez. Taşınmazın kullanıma hazır biçimde tüketiciye teslim edilmemesi hâlinde teslim gerçekleşmiş sayılmaz.
Bu durumun cayma hakkı bakımından sonucu şudur: teslim gerçekleşmediği için tüketiciye muayene imkânı tanınmamış olur ve cayma süresi başlamaz. Ayrıca ön ödemeli satışlarda tüketici, devir ve teslim tarihine kadar herhangi bir gerekçe göstermeksizin sözleşmeden dönebilir.
Devre mülk cayma hakkı hakkında sıkça sorulan sorular
Sözleşmeyi imzalayalı yıllar oldu, hâlâ cayabilir miyim? Ön bilgilendirme formu usulüne uygun verilmemişse cayma süresi hiç işlemeye başlamamış olur ve süre şartı aranmaz. Dosyanızda öncelikle bu belgelerin verilip verilmediği incelenmelidir.
Cayma ihtarnamesini noterden mi göndermeliyim? Yönetmelik noter şartı aramamakla birlikte, bildirimin yapıldığını ve tarihini ispat yükü tüketicidedir. Noter ihtarnamesi bu ispatı en güvenli biçimde sağladığından tercih edilmelidir.
Cayma bildirimimi satıcı kabul etmezse ne olur? Cayma hakkı tek taraflı bir bozucu yenilik doğuran haktır; satıcının kabulüne bağlı değildir. Bildirimin ulaşmasıyla sonuç doğar. Satıcının kabul etmemesi hâlinde iade için dava yoluna gidilir.
Aidat ödemeye devam etmeli miyim? Cayma bildiriminden sonra doğan aidat borçlarından sorumlu tutulmamanız gerekir. Uygulamada tesis yönetimleri aidat talep etmeye devam etmekte ve icra takibi başlatabilmektedir; bu takiplere itiraz edilmesi ve gerekirse menfi tespit davası açılması gerekir.
Otelde satın aldığım devremülk için cayma hakkım güçlenir mi? 2026 düzenlemesiyle turizm tesislerinde devremülk kurulması yasaklanmıştır. Düzenleme geçmişe yürümemekle birlikte, otel konseptli bir tesiste devremülk tapusu vaadiyle yapılan satışın baştan itibaren sorunlu olduğu iddiasını güçlendirir.
Devre mülk davaları için uzman bir avukattan destek alınmalıdır. Davanın seyri bakımından bu durum çok önemlidir.
Devre mülk nedir? adlı makalemiz için tıklayınız.
Devre mülk cayma ihtarnamesi örneği için tıklayınız.
Devremülk Tapu İptal Davası adlı makalemiz için tıklayınız.
Devre mülk devre tatil farkı adlı makalemiz için tıklayınız.
Devremülk ve devre tatil sözleşmesinden dönme hakkı adlı makalemiz için tıklayınız.
Devre tatil nedir adlı makalemiz için tıklayınız.
Bu süreçlerde hak kaybına yol açan hatalar çoğunlukla sürelerde ve ispatta ortaya çıkar. Somut durumunuzu değerlendirmek isterseniz iletişime geçebilirsiniz.
Cayma hâlinde karşı tarafın masrafını üstlenme taahhüdü çoğu zaman cezai şart olarak değerlendirilir; emlakçı komisyonunun alıcı vazgeçtiğinde ödenip ödenmeyeceği konusunu ayrı bir yazıda inceledim.